دادگاه همان‌طور که از نامش پیداست محل برقراری عدالت و ارائه‌ی احکام عادلانه در مورد دعاوی گوناگون حقوقیست. دادگاه با بررسی استاد و مدارک و ادعاهای طرفین به بررسی پرونده‌ها می‌پردازد و در نهایت قاضی رأی نهایی پرونده را صادر می‌کند. پذیرفتن رأی دادگاه شرط برقراری نظم و ترتیب در جامعه است اما گاهی به دلایل گوناگون ممکن است یکی از طرفین اعتقاد پیدا کند که حکم دادگاه صحیح نیست یا آن که تخلفی در مراحل صدور رأی رخ داده است. در اینجاست که تجدیدنظرخواهی مطرح می‌شود.

تجدیدنظرخواهی چیست؟

واژه‌ی تجدید نظر به معنای «در امری یا نوشته‌ای دوباره نظر کردن، آنرا مورد بررسی مجدد قرار دادن» است. در حقوق و قضا نیز معنای تجدید نظر و تجدید نظرخواهی دور از معنای لغوی نیست. فردی که حکم دادگاه در خصوصش صادر شده می‌تواند تقاضای تجدید نظر کند و به این ترتیب پس از حکم دادگاه بدوی، دادگاه تجدید نظر تشکیل می‌شود تا پرونده و رأی صادره مورد بازبینی قرار گیرد.

چه احکامی قابل تجدیدنظرخواهی است؟

ماده‌ی ۳۳۰ قانون آیین دادرسی مدنی اصل بر قطعی بودن آرای دادگاه‌هاست مگر این که قانون‌گذار آن را قابل تجدیدنظر دانسته باشد. عملا اغلب آرای صادره از محاکم دادگستری ویژگی قابل تجدیدنظر بودن را دارند. از آن جمله احکامی هستند که خواسته یا ارزش آن بیش از ۳ میلیون ریال (سیصد هزار تومان) باشد. برای مثال کلیه احکام شورای حل اختلاف قابل تجدیدنظرخواهی هستند

احکام مربوط به دعاوی غیر مالی نیز قابل تجدید نظر هستند. دعاوی مربوط به تغییر نام یا موراد موجود در شناسنامه، دعاوی طلاق، حضانت، تمکین، رفع تصرف عدوانی و … در این مجموعه قرار می‌گیرند.
حکم راجع به متفرعات دعوا نیز قابل تجدیدنظر است. متفرعات دعوا به هزینه‌هایی گفته می‌شود که در طی مراحل دادرسی به شخص تحمیل می‌شود (مثل حق‌الوکاله، هزینه دادرسی و …). در این مورد حتی برای مبالغ زیر سیصد هزار تومان هم درخواست تجدیدنظر ممکن است.

چه زمانی می‌توان درخواست تشکیل دادگاه تجدید نظر داد؟

در امور کیفری و در امور مدنی، این جهات ذکر گردیده که به طور مختصر عبارتند از:

  1. ادعای عدم اعتبار مستندات دادگاه؛
  2. ادعای فقدان شرائط قانونی شهادت شهود؛
  3. ادعای عدم توجه قاضی به دلایل ابرازی؛
  4. ادعای عدم صلاحیت قاضی یا دادگاه صادر کننده رأی؛
  5. ادعای مخالف بودن رأی با موازین شرعی یا مقررات قانونی.

مهلت درخواست تجدید نظر و حق داشتن وکیل

دقت داشته باشید که برای اعتراض به رأی صادره و برگزاری دادگاه تجدید نظر مهلت مشخصی وجود دارد. در قانون آیین دادرسی کیفری و آیین دادرسی مدنی (به ترتیب ماده‌ی ۲۳۶ و ۳۳۶) آمده که مهلت درخواست تجدید نظر اصحاب دعوا برای اشخاص مقیم کشور بیست روز و برای افرادی که خارج از کشور اقامت دارند دو ماه از تاریخ ابلاغ یا انقضای مدت واخواهی است.

در دادگاه تجدید نظر نیز طرفین حق دارند برای خود وکیل انتخاب کرده و به همراه داشته باشند. دقت کنید از آنجا که تجدیدنظر واپسین فرصت تغییر رأی دادگاه است لازم است وکلای خبره و متعهد را برای تجدید نظر برگزینید. وکلای موسسه حقوقی تدبیر توسعه عرفان آماده پذیرش پرونده‌های دادگاه‌های تجدید نظر و ارائه انواع خدمات حقوقی هستند.